Θα μπορούσε άραγε το επόμενο μεγάλο άλμα στην πρόωση των πλοίων να προέλθει όχι από τα εναλλακτικά καύσιμα, αλλά από την πυρηνική ενέργεια; Το ερώτημα αυτό αναδεικνύεται σε βασικό θέμα της ατζέντας των Ποσειδωνίων 2026, κατά τη διάρκεια ενός υψηλού επιπέδου σεμιναρίου, το οποίο θα εξετάσει τον ρόλο των προηγμένων πυρηνικών τεχνολογιών στην εμπορική ναυτιλία και την παράκτια παραγωγή ενέργειας.
Την εκδήλωση διοργανώνει η CORE POWER, μια από τις γνωστότερες εταιρείες ανάπτυξης λύσεων πυρηνικής πρόωσης για την εμπορική ναυτιλία και πλωτών μονάδων παραγωγής πυρηνικής ενέργειας. Η συνάντηση θα συγκεντρώσει ηγέτες από τη ναυτιλία, τους λιμένες, τον χρηματοπιστωτικό τομέα και την ενέργεια, για να αξιολογήσουν εάν η πυρηνική πρόωση μπορεί να εξελιχθεί από θεωρία σε εμπορική πραγματικότητα.
Σύμφωνα με την Charlotte Vere, Επικεφαλής Εμπορικής Ανάπτυξης της CORE POWER, η συζήτηση έχει ήδη αλλάξει επίπεδο. «Δεν πρόκειται πλέον για μια θεωρητική συζήτηση», σημειώνει. «Βλέπουμε ουσιαστική συμμετοχή σε κυβερνητικό επίπεδο, μεταξύ πλοιοκτητών, τραπεζών, ασφαλιστών και λιμένων.
Η συζήτηση θα διερευνήσει πώς η προηγμένη πυρηνική πρόωση μπορεί να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα των στόλων, προσφέροντας μεγάλα διαστήματα μεταξύ ανεφοδιασμών, από 5 έως 7 χρόνια, προστασία από την αστάθεια των τιμών των καυσίμων και επιχειρησιακή ευελιξία. Θα εξετάσει, επίσης, πώς πλωτές πλατφόρμες πυρηνικής ενέργειας μπορούν να παρέχουν αξιόπιστη, υψηλής πυκνότητας καθαρή ενέργεια, σε λιμάνια και παράκτιους βιομηχανικούς κόμβους.
Σύμφωνα με τον Δρ. Γιώργο Πατέρα, Αντιπρόεδρο της Contships Management, η επόμενη γενιά τέτοιων πλοίων θα μπορούσε να φτάσει μέσα στα επόμενα 10-15 χρόνια, με κινητήρια δύναμη τους αντιδραστήρες τήξεως αλάτων τέταρτης γενιάς (Molten Salt Reactors – MSRs), που χρησιμοποιούν καύσιμο θορίου. «Η μόνη πραγματικά πράσινη λύση είναι η πυρηνική ενέργεια», υποστηρίζει, απορρίπτοντας πολλά εναλλακτικά καύσιμα ως μη εφαρμόσιμα σε ευρεία κλίμακα.
Άλλοι υιοθετούν έναν πιο επιφυλακτικό τόνο. Σύμφωνα με εκπρόσωπο του νοτιοκορεατικού ναυπηγείου Hanwha Ocean, και παρότι η τάση είναι αξιοσημείωτη, παραμένει ακόμα σε επίπεδο πρώιμης στρατηγικής αξιολόγησης και όχι επιχειρηματικής απόφασης, βλέποντας την χρήση της πυρηνικής ενέργεια στα μέσα της δεκαετίας 2030.
Η Samsung Heavy Industries, η οποία μελετά πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων και LNG που θα κινούνται με MSR, ομοίως αναφέρει ως τον πιθανά κοντινότερο χρονικό ορίζοντα για την εμπορική ανάπτυξη αυτής της λύσης την παραπάνω χρονολογία.
Ο Δρ. Ιωάννης Κοκαράκης, Πρόεδρος του Ελληνικού Τμήματος της SNAME και Τεχνικός Διευθυντής της Ζώνης SEEBA της Bureau Veritas, περιγράφει τον κλάδο ως «προ-εμπορικό, αλλά όχι πλέον υποθετικό». Επισημαίνει τα βασικά ορόσημα που επιτεύχθηκαν το 2025, συμπεριλαμβανομένης της Έγκρισης επί της Αρχής (Approval in Principle – AiP)για ένα σχέδιο πυρηνοκίνητου πλοίου μεταφοράς LNG που χρησιμοποιεί τεχνολογία αντιδραστήρα τήξεως αλάτων, την ίδρυση του Οργανισμού Πυρηνικής Ενέργειας στη Ναυτιλία (NEMO) και την επίσημη διαδικασία του ΙΜΟ για τον εκσυγχρονισμό του Κώδικα του 1981 για την Ασφάλεια για τα Πυρηνικά Εμπορικά Πλοία.
Η Charlotte Vere επισημαίνει τη ρυθμιστική ευθυγράμμιση, τα πλαίσια ευθύνης, την αποδοχή από τα λιμάνια και τις ασφαλιστικές δομές ως κρίσιμους παράγοντες υλοποίησης.
Ο Πάνος Κουρκουντής, Πρόεδρος της MARTECMA και Τεχνικός Διευθυντής της Sea Traders, υπογραμμίζει μια άλλη σοβαρή ανησυχία: τα ραδιενεργά απόβλητα.
Η κοινή γνώμη επίσης διαδραματίζει σημαντικό ρόλο. Όπως παρατηρεί ο Δρ. Πατέρας, «η λέξη πυρηνικό φέρει ένα βαρύ φορτίο», παρά τις δεκαετίες ασφαλών ναυτικών και χερσαίων πυρηνικών λειτουργιών παγκοσμίως.
Ο Δρ. Κοκαράκης υπογραμμίζει ότι η εμπορική ετοιμότητα δεν εξαρτάται μόνο από την τεχνική ωριμότητα, αλλά και από τη θεσμική ευθυγράμμιση: την αποδοχή από κράτη και λιμένες, τις διαδικασίες εκπαίδευσης πληρωμάτων, τα τυποποιημένα σχέδια αντιδραστήρων και τις διεθνώς εναρμονισμένες συμβάσεις ευθύνης. «Ένα πλοίο μπορεί να είναι τεχνικά άρτιο, αλλά εμπορικά άχρηστο αν δεν μπορεί να εισέλθει σε μεγάλα λιμάνια», σημειώνει.
Οι υποστηρικτές επιμένουν ότι η πυρηνική πρόωση προσφέρει ασύγκριτα πλεονεκτήματα, όπως μηδενικές εκπομπές CO₂ κατά τη λειτουργία, εξάλειψη των δεξαμενών καυσίμων και των μεγάλων μηχανοστασίων, σταθερό και προβλέψιμο κόστος ενέργειας και υψηλή καταλληλότητα για πλοία μεταφοράς LNG, υπερμεγέθη πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων και πλοία βαθέων υδάτων.
Ωστόσο, η υιοθέτηση εξαρτάται από τα οικονομικά μεγέθη. Όπως παρατηρεί ο κ. Κουρκουντής, «καμία τεχνολογία δεν υιοθετείται σε μεγάλη εμπορική κλίμακα εάν δεν είναι οικονομικά ανταγωνιστική».
Το γεγονός ότι τα Ποσειδώνια 2026 θα φιλοξενήσουν ένα ειδικό σεμινάριο για την πυρηνική πρόωση στην εμπορική ναυτιλία αναδεικνύει πόσο έχει προχωρήσει η συζήτηση, ειδικά σε μια χώρα που ελέγχει περίπου το 20% της παγκόσμιας εμπορικής χωρητικότητας. Ενώ δεν έχουν ανακοινωθεί δημόσιες παραγγελίες για πυρηνικά νεότευκτα, συζητήσεις βρίσκονται σε εξέλιξη σε κύκλους λήψης αποφάσεων. Ελληνικοί φορείς, νηογνώμονες και διεθνείς οργανισμοί –συμπεριλαμβανομένου του IAEA–συμμετέχουν σε συστηματικό διάλογο για το θεσμικό πλαίσιο χρήσης πυρηνικής ενέργειας στη ναυτιλία.
Τα Ποσειδώνια 2026 διοργανώνονται 1-5 Ιουνίου στο Metropolitan Expo, υπό την αιγίδα του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, του Ναυτικού Επιμελητηρίου Ελλάδος και της Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών, με την υποστήριξη του Δήμου Πειραιά και της Ελληνικής Επιτροπής Ναυτιλιακής Συνεργασίας.
