Άμεσος κίνδυνος ακύρωσης συμβάσεων από την αύξηση τιμών
Η έλλειψη παραγωγής ram chips παγκοσμίως, έχει προκαλέσει έμφραγμα στις δημόσιες συμβάσεις καθώς πολλοί διαγωνισμοί που προκηρύχθηκαν το 2025 ή ακόμα και το 2024, βασίστηκαν σε προϋπολογισμούς και τιμές αγοράς που σήμερα θεωρούνται παρωχημένες. Με την τιμή των modules μνήμης να σημειώνει άνοδο άνω του 60% σε ορισμένες κατηγορίες (και να φτάνει ακόμα και το 300% σε ορισμένες υποκατηγορίες), οι προμηθευτές που έχουν υπογράψει συμβάσεις με σταθερό τίμημα βρίσκονται σε πλήρες αδιέξοδο, με τον κίνδυνο των ακυρώσεων να είναι άμεσος.
Επίσης, εταιρείες που κέρδισαν διαγωνισμούς εκατομμυρίων βρίσκονται προ του διλήμματος να εκτελέσουν το έργο με τεράστια οικονομική ζημία ή να κηρυχθούν έκπτωτες, αναλαμβάνοντας το κόστος των ρητρών.
Η αιτία της έλλειψης είναι δομική και τεχνική: οι τρεις κυρίαρχοι κατασκευαστές μνήμης —Samsung, SK Hynix και Micron— έχουν μετατοπίσει το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγικής τους ικανότητας από την παραδοσιακή DDR5 DRAM στην εξειδικευμένη HBM (High Bandwidth Memory).
Για το 2026, οι προβλέψεις των κατασκευαστών δεν αφήνουν περιθώρια αισιοδοξίας. Η SK Hynix και η Samsung έχουν ήδη ανακοινώσει ότι η παραγωγή HBM θα αυξηθεί κατά 100% έως 150% το 2026, γεγονός που σημαίνει ότι η παραγωγή απλής DRAM θα παραμείνει στο περιθώριο. Οι αναλυτές εκτιμούν ότι η αγορά θα παραμείνει «ελλειμματική» καθ’ όλη τη διάρκεια της επόμενης χρονιάς, προμηνύοντας μια περίοδο όπου τα παραδοτέα των δημόσιων έργων θα βρεθούν «στον αέρα».
Να σημειωθεί ότι το δημόσιο αναγκάζεται να εξετάσει νομικές φόρμουλες για την αναπροσαρμογή των τιμών σε εν εξελίξει συμβάσεις. Αν δεν υπάρξει πρόνοια για αναθεώρηση του κόστους, κρίσιμα έργα ψηφιακού μετασχηματισμού και υποδομών ΕΣΠΑ κινδυνεύουν να μείνουν ημιτελή. Τέλος, παρατηρείται μια τάση για τεχνικές υποχωρήσεις. Προκειμένου να συγκρατηθεί το κόστος, εξετάζεται η υποβάθμιση των προδιαγραφών —όπως η χρήση λιγότερης μνήμης ή υποδεέστερων SSDs— γεγονός που θέτει σε κίνδυνο την αποδοτικότητα και τη μακροζωία των συστημάτων που αγοράζονται με δημόσιο χρήμα.
