Στην πόλη Καγιάνι της κεντρικής Φινλανδίας, μια πρώην χαρτοβιομηχανία έχει μετατραπεί σε ένα από τα πρώτα εργοστάσια τεχνητής νοημοσύνης στην Ευρώπη, το φινλανδικό LUMI AI Factory. Στο επίκεντρο του εγχειρήματος βρίσκεται ο υπερ-υπολογιστής LUMI, που στεγάζεται στο data center του μη κερδοσκοπικού οργανισμού CSC-IT Center for Science, ο οποίος έχει συσταθεί από το φινλανδικό κράτος και τα πανεπιστήμια της χώρας.
Σε επίσκεψη ελληνικής αντιπροσωπείας στο CSC-IT Center for Science, οι υπεύθυνοι ανέφεραν ότι κάθε ευρώ που επενδύεται στο AI Factory αποφέρει άμεσο όφελος 25-37 ευρώ για τις εταιρείες, σύμφωνα με σχετική μελέτη. Τα έμμεσα οφέλη, σε τομείς όπως η φαρμακευτική, η διαστημική έρευνα και η κλιματική αλλαγή, εκτιμάται ότι είναι ακόμη σημαντικότερα.
Το LUMI AI Factory είναι ένα από τα πρώτα επτά εργοστάσια που ανακοίνωσε η Ευρωπαϊκή Ένωση, μαζί με αντίστοιχα στην Ελλάδα, τη Γερμανία, την Ιταλία, το Λουξεμβούργο, την Ισπανία και τη Σουηδία. Συνολικά, τα AI Factories στην Ευρώπη ανέρχονται πλέον σε δεκαεννέα. Στην κοινοπραξία του LUMI AI Factory συμμετέχουν δέκα χώρες, ενώ η Ελλάδα έχει αναπτύξει στρατηγική συνεργασία για το PHAROS AI Factory με Κύπρο, Μάλτα, Βόρεια Μακεδονία και Σερβία.
Τα AI Factories δημιουργούν οικοσυστήματα γύρω από υπέρ-υπολογιστές υψηλής υπολογιστικής ισχύος, παρέχοντας καινοτόμες υπηρεσίες τεχνητής νοημοσύνης σε startups, επιχειρήσεις και ερευνητές. Από τον Απρίλιο του 2025, το LUMI AI Factory προσφέρει 13 δωρεάν υπηρεσίες σε startups, μικρομεσαίες επιχειρήσεις και ακαδημαϊκούς, με επιπλέον υπηρεσίες και σύνολα δεδομένων υψηλής αξίας να προστίθενται σταδιακά.
